تبلیغات
انجمن زبان انگلیسی آوا - ویژگی های یک ترجمه ی خوب ادبی
درباره وبلاگ

آرشیو

طبقه بندی

آخرین پستها

پیوندها

پیوندهای روزانه

نویسندگان

ابر برچسبها

آمار وبلاگ

Admin Logo
themebox

p

ویژگی های یک ترجمه ی خوب ادبی

از نظر همه ی اهل فن، ترجمه ی خوب و موفق ادبی آن ترجمه ای است که بتواند به پرسش های هفتگانه ی زیر پاسخ مثبت بدهد:

۱- آیا ترجمه، مفهوم متن اصلی را رسانده است؟

پاسخ درست به این پرسش در درجه ی نخست بستگی به این دارد که مترجم نه تنها به زبان خود از دید ادبی وارد باشد تا بتواند مفهومی را که از متن خارجی گرفته است به طرز درستی به زبان خود بیان کند، بلکه باید چه با معلومات اکتسابی خود در تحصیل زبانی که از آن ترجمه می کند و چه از راه کمک گرفتن از کتاب های فرهنگ، مفهوم درست متن را دریابد.

به عنوان مثال درست است که واژه ی "گره ناد" در زبان فرانسه به معنی انار و "گره نادیه" به معنی درخت انار است، ولی اولی به معنی نارنجک و دومی به معنی نارنجک انداز هم هست و مترجمی جمله ای فرانسوی را چنین ترجمه کرده بود: «دو درخت انار در راه فرانسه خشک می شدند» و حال آن که منظور نویسنده این بود: «دو نارنجک انداز به فرانسه برمی گشتند». اشتباه گرفتن نارنجک انداز با درخت انار باز محملی دارد، ولی روشن نیست چرا مترجم فعل فرانسوی "برگشتن" را به "خشک شدن" ترجمه کرده است؟ لابد فکر کرده بوده که درخت که نمی تواند برگردد، پس منظور از برگشتن درخت، خشک شدن آن است. دیگر فکر نکرده بود که در راه فرانسه درخت اناری وجود ندارد.

۲- آیا لحن نویسنده حفظ شده است؟

نویسندگان همه مثل هم نیستند و سبک نگارش و زبان ایشان به تناسب ویژگی های روحی و فکری و اخلاقی شان با هم فرق می کند. نیکوس کازانتساکیس نویسنده ی یونانی، آدمی بوده است شوخ و بذله گو و خوش طبع و خوش بیان. رومن رولان نویسنده ی فرانسوی آدمی بوده است خشک و جدی. آناتول فرانتس مردی بوده است شیرین زبان ولی همیشه در گفته هایش از نیش زدن و طنز و تمسخر دریغ نمی کرده است. نویسنده ای مانند سنت اگزوپری (نویسنده ی شازده کوچولو) طبعی حساس و شاعرانه داشته است و دیگری چنین خصوصیاتی نداشته است.

این ویژگی های روحی و فکری و ذوقی نویسندگان بی شک در نوشته های آنان بازتاب می یابد. و به عنوان مثال اگر شما به آثار نیکوس کازانتساکیس مانند "آزادی یا مرگ" یا "مسیح باز مصلوب" یا "زوربای یونانی" نگاه کنید پی می برید که شوخ طبعی و لوندی از سر تا پای کلمات او می ریزد.

بر عکس، اگر کناب "مهاتما گاندی" اثر رومن رولان یا یکی دیگر از کارهای او را بخوانید، می بینید که آن بزرگوار اندک لحن شوخی و مسخرگی یا شیرین زبانی و طنز گویی در گفتار و قلمش نیست و عین مطلب مورد نظرش را خشک و بی پیرایه به روی کاغذ آورده است. یا اگر "جزیره ی پنگوئن ها"ی آناتول فرانس را بخوانید، می بینید که آن مرد چه اندازه طنز و تمسخر در گفتار و در نوشته هایش دارد.

مترجم موفق آن است که در ترجمه اش بتواند همان خصیصه های گفته شده ی مربوط به هر نویسنده را حفظ کند و لحن ترجمه اش در ترجمه ی اثری از مثلن آناتول فرانتس با مارسل پروست فرق داشته باشد.

مترجم ممکن است متن را فهمیده باشد، ولی لحن کلام را درنیافته باشد. ما در فارسی مثلی داریم که می گوییم بفرما و بنشین و بتمرگ هر سه به یک معنی است، ولی میان لحن کلام "بفرما" با لحن "بتمرگ" زمین تا آسمان فرق است. حال اگر مترجم محترم "بفرما" را "بنشین" یا "بتمرگ" یا برعکس، ترجمه کند، مفهوم متن را رسانده ولی لحن متن اصلی را مراعات نکرده است.(روی ادامه ی مطلب کلیک کنید)

۳- آیا مترجم زبان خاص و متناسب با متن را دریافته است؟

نویسنده ای چون سروانتس که چهار صد سال پیش می زیسته یا چون بوکاچیو که هم دوره ی حافظ و مولانا عبید بوده است، یا رابله ی فرانسوی یا شکسپیر انگلیسی در زمان هایی می زیسته اند که نثر آن ها با نثر امروزی فرق داشته است. چنان که نثر مرزبان نامه یا کلیله و دمنه یا گلستان سعدی با نثر معاصر ما مثلن با نوشته های محمد حجاری یا بزرگ علوی یا جمال زاده فرق دارد. من اگر "دن کیشوت" سروانتس که مربوط به چهار سال پیش است یا "دکامرون" بوکاچیو که در ششصد سال پیش نوشته شده است را با همان نثر و زبانی ترجمه کرده بودم که مثلن "شازده کوچولو"ی سنت اگزوپری یا "نان و شراب" اینیاتسیو سیلونه را ترجمه کرده ام، بدون شک ترجمه ی موفقی نمی شد. این جا است که مترجم توانا آقای نجف دریابندری در یکی از نوشته هایشان به این نکته اشاره کرده و گفته است که: «محمد قاضی در ترجمه ی "دن کیشوت" زبان خاص متناسب با متن را دریافته است». حتا در میان آثار نویسندگان هم دوره نیز اختلاف زبان وجود دارد.

یک نویسنده ادبی و کتابی می نویسد، دیگری عامیانه یا به اصطلاح "آرگو" می نویسد. یکی نثرش زیبا و شاعرانه است و دیگری خشک و روزنامه ای است. مترجم باید حواسش را جمع کند و زبان متناسب با نوشته ی اصلی را بیابد. رعایت این نکات است که ترجمه را از حالت فن و حرفه ی صرف بودن در می آورد و به آن جنبه ی هنری می دهد و بدین ترتیب هر خواننده ای از خواندن این ترجمه ها پی می برد که زبان نویسندگان مختلف با هم فرق داشته است.

۴- آیا مترجم واژه های درست و دقیق و خوش آهنگی به جای واژه های متن اصلی     برگزیده است؟

واژه ها در زبان های خارجی نیز همچون در زبان فارسی معنی های متعدد دارند و گاه برعکس، برای یک معنی واحد واژه های گوناگون هست. در "دن کیشوت"، سروانتس با لحن خاص خود آن پهلوان پنبه را به صورت کسی توصیف کرده است که همیشه قیافه ی غم زده و محزونی دارد و من آن را به صورت "پهلوان افسرده سیما" آوردم که به گمانم از "پهلوان غمگین چهره" یا "محزون قیافه" خوش آهنگ تر است. برگزیدن واژه های خوش آهنگ و درست و دقیق یکی از جنبه های هنری کار ترجمه است که بر ارج و قدر آن به اندازه ی زیادی می افزاید.

۵- آیا منرجم در ترجمه ی خود، دستور زبان را رعایت کرده است؟

درست بودن هر نوشته بسته به آن است که در آن اصول و قاعده های دستور زبان رعایت شده باشد، وگر نه، آن نوشته غلط و از دید ادبی بدون ارزش خواهد بود. به کار بردن واژه هایی که از نظر دستوری نادرست هستند نیز مشمول این شرط است. در ترجمه ای به واژه ی "گزارشات" برخوردم که دلم به هم خورد. جمع بستن "گزارش" که یک واژه ی زیبای فارسی است با "ات" عربی از آن کج سلیقگی های زننده است و نیز اغلب دیده ام که در نرجمه رعایت فعل ها به مقتضای زمان نشده است یا این که ضمیر "آن ها" که ویژه ی اشیاء است برای اشخاص به کار رفته است و به جای آن که بنویسد: "آنان" یا "ایشان" رفتند، نوشته است: آن ها رفتند. این مراعات نکردن دستور زبان نیز که به درست نویسی مربوط می شود، در پایین آوردن ارزش ترجمه و هر نوشته ی دیگری بسیار موثر است.

٦- آیا طول کلام یا برعکس، ایجاز نویسنده ی اصلی رعایت شده است؟

این مساله به امانت در ترجمه مربوط می شود. گاه پیش می آید که نویسنده ی اصلی مطلبی را در یک کلمه یا در یک جمله ی کوتاه بیان کرده است. ولی می بینیم که مترجم آن را برای ادای مقصود کافی ندانسته و به شرح و بسط آن می پردازد که البته به خود نویسنده ربطی ندارد و مترجم از خودش آورده است.

پیدا است که چنین کاری از رعایت امانت به دور است و اگر به راستی هم آن واژه یا آن جمله نیاز به شرح و بسط بیش تری داشته باشد، مترجم خوب است که در پاورقی یا پی نوشت به شرح و تفسیر آن بپردازد و بنویسد که مثلن در این جا منظور نویسنده چنین و چنان است. مترجم معروفی که نیازی به نامیدن او نیست، گاه بوده که یک کتاب ششصد صفحه ای را در یک صد یا یک صد و بیست صفحه آورده و گاه برعکس، از یک اثر صد صفحه ای کتابی به حجم و قطر سیصد چهار صفحه ساخته است. پیدا است که در هر دو مورد ترجمه وفادار نیست و ربطی به متن اصلی ندارد و از این رو نمی توان ارزشی برای آن قایل شد.

در ادبیات خودمان نیز می بینیم که مثلا خیام یا سعدی یا حافظ یک دنیا مطلب را در یک بیت یا رباعی یا یک قطعه گنجانده اند، حال اگر مترجم فرانسوی یا انگلیسی یا هر زبان دیگری از آن بیت یا رباعی یا قطعه کتابی بنویسد، این دیگر ترجمه نیست، تفسیر است.

۷- آیا به نقطه گذاری (نشانه های نگارشی) اهمیت لازم داده شده است؟

در زبان فارسی کلاسیک، نقطه گذاری ِ مرسوم در نوشته های خارجی، وجود نداشت و از این رو مثلن یک متن پرسشی را به لحن عادی می خواندند و یا معلوم نبود که جمله در کجا به پایان رسیده یا نرسیده و این مساله مشکلات بسیاری را در کار خواندن پیش می آورد. اصول نقطه گذاری و به کارگیری نشانه های نگارشی از هنگام آشنایی با ادبیات خارجی، در نوشته های فارسی نیز وارد شده و لازم است که مترجم در متن خود آن ها را رعایت کند تا جمله های پرسشی از جمله های تعجبی و تحسینی تمیز داده شود و معلوم شود که جمله در کجا به پایان رسیده یا نقل قول از کیست و همه ی نکات دیگر "نقطه گذاری" punctuation تامین شود.

از مجموعه ی اصول و قاعده هایی که در بالا گفتیم و رعایت آن ها را در ترجمه شرط لازم برای کام یابی و توفیق در این کار دانستیم، چنین نتیجه می گیریم که به طور کلی کار ترجمه دارای دو بخش بنیادی است:

۱- یافتن مفهوم و پیام بیان شده در متن مورد ترجمه.

۲- یافتن لحن و سبک نویسنده و بازتاب دادن آن در متن ترجمه.

بخش نخست را "معادل مفهوم" و بخش دوم را "معادل سبک" می نامند و مجموع آن ها "معادل کامل متن اصلی" خوانده می شود.

در متن های ادبی، سبک شامل ویژگی هایی مانند لحن سخن، طنز و لطیفه، زبان ادبی یا عامیانه، انتخاب وازه ها، بازی با کلمات، فشرده یا بسیط بودن یا کوتاه و بلند بودن جملات و نقطه گذاری است.



نوشته شده توسط :پویان پوروزیری
یکشنبه 5 دی 1389-10:40 ب.ظ
نظرات() 

Cialis prices
جمعه 16 آذر 1397 12:08 ق.ظ

With thanks. Excellent stuff.
cialis kaufen cialis australia org tadalafil 10 mg buy online cialis 5mg generic cialis 20mg tablets cialis 20 mg best price cialis 20 mg best price generic cialis at the pharmacy precios cialis peru comprar cialis navarr
Cialis 20 mg
چهارشنبه 14 آذر 1397 10:57 ق.ظ

Regards. Ample posts!

viagra vs cialis cialis for sale south africa we choice cialis uk low cost cialis 20mg precios de cialis generico how do cialis pills work cialis patent expiration cialis dosage amounts miglior cialis generico sublingual cialis online
Cialis canada
سه شنبه 13 آذر 1397 11:31 ب.ظ

Beneficial knowledge. Many thanks!
dosagem ideal cialis we use it cialis online store cialis wir preise cialis 5 effetti collaterali cost of cialis per pill precios cialis peru precios de cialis generico generic for cialis cialis alternative cialis venta a domicilio
Cialis prices
سه شنبه 13 آذر 1397 12:32 ب.ظ

Amazing info, Thank you.
cialis taglich cialis alternative recommended site cialis kanada cialis kaufen buying cialis overnight cialis tablets cialis generisches kanada cialis dosage recommendations free cialis walgreens price for cialis
buy generic cialis pills
سه شنبه 13 آذر 1397 01:01 ق.ظ

Position certainly utilized!.
cialis canada on line precios cialis peru we recommend cheapest cialis cialis manufacturer coupon cialis for sale south africa cialis tadalafil tarif cialis france click now cialis from canada fast cialis online buying cialis in colombia
Generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 12:00 ب.ظ

With thanks, I like this.
cialis for sale online prescriptions cialis warnings for cialis cialis daily cialis generico lilly recommended site cialis kanada discount cialis buy cialis online cheapest cialis australian price cialis prezzo di mercato
buy cialis cheap
دوشنبه 12 آذر 1397 12:39 ق.ظ

Very good info. Appreciate it!
cialis efficacit warnings for cialis comprar cialis navarr tadalafilo best generic drugs cialis sialis cialis online napol how to purchase cialis on line order a sample of cialis cialis 100 mg 30 tablet
buy cialis online safely
یکشنبه 11 آذر 1397 12:35 ق.ظ

Beneficial info. Thanks a lot!
generic cialis soft gels we like it cialis price cialis qualitat buying brand cialis online recommended site cialis kanada low cost cialis 20mg buy original cialis where to buy cialis in ontario prices on cialis 10 mg cialis tablets for sale
buy cialis germany
شنبه 10 آذر 1397 11:22 ق.ظ

Seriously plenty of wonderful knowledge!
ou acheter du cialis pas cher tarif cialis france cialis side effects cialis online deutschland 5 mg cialis coupon printable cialis uk price cialis best cialis tablets cialis 5mg billiger cialis generico lilly
Cialis generic
شنبه 10 آذر 1397 12:06 ق.ظ

Thanks! A good amount of advice!

cialis per paypa buying cialis in colombia cialis free trial tesco price cialis click now cialis from canada cialis australian price cialis generico online cialis uk next day tadalafil 10 mg cialis kamagra levitra
Cialis pills
جمعه 9 آذر 1397 12:34 ب.ظ

Amazing a lot of beneficial material!
cialis generico milano comprar cialis navarr cialis 5 mg buy cialis kaufen wo cialis 20mg preis cf acquisto online cialis precios de cialis generico buy cialis online legal cialis kamagra levitra cialis prices in england
Generic cialis
جمعه 9 آذر 1397 01:00 ق.ظ

Position certainly regarded!.
cialis 20 mg cut in half tadalafil 10 mg cialis purchasing ou acheter du cialis pas cher cialis coupons printable cialis rezeptfrei sterreich online cialis cialis vs viagra purchase once a day cialis acheter du cialis a geneve
Cialis online
پنجشنبه 8 آذر 1397 01:39 ب.ظ

With thanks! A lot of facts.

dose size of cialis enter site natural cialis cialis patentablauf in deutschland generic cialis cialis cipla best buy comprar cialis navarr calis cialis 5 mg schweiz cialis daily reviews how to buy cialis online usa
Buy cialis online
پنجشنبه 8 آذر 1397 01:18 ق.ظ

You suggested this effectively!
where to buy cialis in ontario click here cialis daily uk cialis 5mg billiger cialis for sale in europa cialis 5 mg schweiz wow cialis tadalafil 100mg cialis farmacias guadalajara cialis generisches kanada sublingual cialis online generic cialis levitra
Cialis pills
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:55 ب.ظ

You actually stated it wonderfully!
only here cialis pills cialis 20mg preis cf cialis generika in deutschland kaufen bulk cialis cialis 20 mg best price order a sample of cialis prescription doctor cialis get cheap cialis cialis rckenschmerzen calis
buy cialis online no prescription
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:54 ق.ظ

Thanks, Good stuff!
cialis 20 mg cost brand cialis generic generic cialis in vietnam cialis generico cialis generique cialis taglich cialis e hiv deutschland cialis online cialis super kamagra generic cialis 20mg uk
levitra online
پنجشنبه 19 مهر 1397 02:30 ق.ظ

You actually expressed this adequately.
levitra 20mg vardenafil 20mg vardenafil 20mg levitra prices buy levitra online levitra online levitra buy 10 mg levitra buy levitra 20 mg levitra online
Cialis generic
سه شنبه 10 مهر 1397 02:06 ق.ظ

Whoa a lot of superb info!
viagra vs cialis vs levitra tadalafil generic cialis kamagra levitra cialis canada buying brand cialis online prezzo cialis a buon mercato cialis usa cost tadalafil generic fast cialis online buy cialis online nz
buy cialis usa
شنبه 7 مهر 1397 11:53 ب.ظ

Well spoken without a doubt. !
best generic drugs cialis generic cialis 20mg uk warnings for cialis buying cialis on internet viagra or cialis buying cialis overnight overnight cialis tadalafil tadalafil we recommend cheapest cialis cialis alternative
http://cialisonli.com/
شنبه 7 مهر 1397 08:29 ب.ظ

Beneficial content. Thanks!
low cost cialis 20mg cialis 20mg prix en pharmacie cialis dosage cialis uk cialis for daily use cialis dose 30mg cialis 20 mg cost cialis bula cost of cialis cvs cialis dosage recommendations
canadian prescriptions online serc 24 mg
شنبه 31 شهریور 1397 03:13 ب.ظ

Nicely put. With thanks.
canada drug pharmacy pharmacy times canadian online pharmacies top rated canadian pharmacies online buy viagrow canada pharmacies online prescriptions canadian pharcharmy online canadian pharmacies that are legit canadian pharcharmy online24 canada pharmaceuticals online
http://eddrugsgeneric.com/
چهارشنبه 28 شهریور 1397 05:02 ب.ظ

Awesome posts. Many thanks!
cialis generico milano cialis savings card cialis online 200 cialis coupon the best site cialis tablets the best choice cialis woman cialis prices in england cialis daily new zealand cialis para que sirve cialis official site
http://viagrayosale.com/
سه شنبه 27 شهریور 1397 01:53 ب.ظ

Good forum posts. Kudos!
only best offers cialis use 5 mg cialis pharmacie en ligne buy cialis cheap 10 mg acheter du cialis a geneve india cialis 100mg cost cialis 20 mg effectiveness only here cialis pills cialis generic pastillas cialis y alcoho chinese cialis 50 mg
cialisbuys.com
پنجشنبه 15 شهریور 1397 01:38 ق.ظ

Thanks a lot. Loads of stuff.

look here cialis order on line buy cialis the best site cialis tablets cialis pills boards where to buy cialis in ontario cialis pills price each viagra cialis levitra trusted tabled cialis softabs cialis manufacturer coupon prezzo cialis a buon mercato
rldta.com
سه شنبه 13 شهریور 1397 02:52 ق.ظ

Thank you. Numerous data!

buy cheap viagra where can i order viagra online i want to buy viagra buy viagra for men buy viagra no prescription online buy viagra cvs viagra buy uk viagra order online uk buying cheap viagra online viagra usa
http://buycialisonla.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 12:48 ق.ظ

Superb data. Thank you.
the best choice cialis woman precios de cialis generico rx cialis para comprar generic cialis pro cialis without a doctor's prescription cialis qualitat generic cialis pro cialis rckenschmerzen cialis 5 mg para diabeticos click here to buy cialis
cialisda.com
یکشنبه 11 شهریور 1397 11:58 ق.ظ

Truly all kinds of beneficial advice!
overnight cialis tadalafil cialis bula cialis prices in england tadalafil 10 mg estudios de cialis genricos buy brand cialis cheap low cost cialis 20mg fast cialis online cialis manufacturer coupon cialis daily dose generic
viagra prices
سه شنبه 23 مرداد 1397 02:49 ق.ظ

You stated it terrifically.
buy viagra online without a prescription buy viagra online no prescription uk buy cheap viagra online next day delivery where can you buy viagra online safely can i buy viagra online buy women viagra can i buy viagra at walmart where can i buy a viagra cheap viagra online usa buy cheap viagra online usa
withoutadoctorsprescriptions.com/tadalafil-without-a-doctors-prescription.html
یکشنبه 21 مرداد 1397 09:33 ب.ظ

Great material. Regards!
cialis prices we like it cialis price we use it cialis online store generico cialis mexico cialis manufacturer coupon cialis daily new zealand cialis 05 cialis 30 day sample cialis tadalafil online we use it cialis online store
Generic cialis
پنجشنبه 20 اردیبهشت 1397 03:14 ق.ظ

Kudos. Helpful information!
cialis tablets we like it safe cheap cialis where do you buy cialis cialis farmacias guadalajara cialis kaufen cialis en 24 hora how to purchase cialis on line we choice cialis uk cialis free trial the best choice cialis woman
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر






نمایش نظرات 1 تا 30